Begin 2019 publiceert Simon Heijmans namens NPO Radio 1 en de NTR de podcast: De Brand in het Landhuis . Het wordt een van de meest beluisterde podcasts van het jaar. Ondanks dat er vele onopgeloste zaken aan het licht komen blijven vele luisteraars toch nog met vragen zitten. Komt er tweede seizoen van De Brand in het Landhuis?
Ewald Marggraff
Het waargebeurde De Brand in het Landhuis gaat over het leven van Ewald Marggraff. Op 7 december 2003 komt Marfgraff om bij een brand in zijn landhuis Zionsburg in Vught. Hij laat veel geld, kunst en grond achter maar de zaak wordt door de politie nooit opgelost. Podcastmaker Heijmans, die zelf in de buurt is opgegroeid, gaat in zes afleveringen op zoek naar antwoorden. Is de brand aangestoken? Is Marggraff vermoord? En wat is er gebeurd met zijn vermogen? Allemaal vragen die in de podcast aan bod komen en onderzocht worden.
Spoileralert: Mocht je deze spannende podcast nog niet hebben beluisterd, lees dan niet verder. Hieronder bespreken we namelijk enkele vragen die bij ons nog steeds leven. Daarnaast is de podcast al bijna twee jaar geleden gepubliceerd. Inmiddels is er door verschillende media meer over geschreven.
Onbeantwoorde vragen
De Brand in het Landhuis podcast eindigt met de conclusie dat de brand aangestoken moet zijn en dat Ewald Marggraff daarvoor al overleden (vermoord) is. Je zou hopen dat dit vervolgens door het Openbaar Ministerie wordt opgepakt en de zaak heropend wordt. Helaas heeft het OM aangegeven geen aanleiding te zien om onderzoek te heropenen. Des te meer reden om een vervolg seizoen op de eerste reeks afleveringen te maken.
Dat de moord op Marggraff iets te maken heeft met de (valse) kunst die in landgoed Zionsburg aanwezig was lijkt waarschijnlijk. Arthur Brand, kunstdetective, beweert dit in ieder geval aan de hand van een anonieme bron. Volgens deze bron is Marggraff slachtoffer geweest van een kunstzwendel en kwam de grootgrondbezitter hier achter. Kwam het voor maker Heijmans vervolgens te dichtbij, durfde hij niet verder te onderzoeken of was de podcast gewoon klaar. De zesde aflevering is (tot op heden) de laatste.
Alle bezittingen zijn nu in de Marggraff Stichting ondergebracht. Of deze stichting de belangen van Marggraff goed behartigd bestaat in de podcast twijfel over. Omroep Brabant schrijft hier in de zomer van 2019 over dat niet alle zaken in de podcast over de stichting kloppen. Daarbij kan ook weer aangetekend worden dat de auteur van het medium, Rob Bartol, er in de podcast niet best vanaf komt en dit een sneer terug is.
Een ander aspect wat je graag in een volgende serie zou terugzien is de kant van huisvriend Boudewijn Rijenga . Heijmans probeert Rijenga verschillende malen te contacteren maar de voormalig tuinman van Marggraff is daar door nare ervaringen met andere media niet happig op. Uiteindelijk verliest Rijenga het vertrouwen in maker Heijmans en is er geen contact meer mogelijk. Rijenga kent echter als een van de weinigen het volledige verhaal. Een verzoening in een mogelijk deel 2 van de podcast zou mogelijk veel meer duidelijkheid kunnen bieden.
Al met al een mega spannende podcast waarbij je eigenlijk alle zes de afleveringen in één keer wilt beluisteren. Je kunt zelfs respect krijgen voor Marggraff, ondanks dat hij de overheid en instanties constant tegenwerkte en de connecties van de familie met de nazi’s in de oorlog ook niet helemaal zuiver lijken. Het verhaal blijft in ieder geval nog lang in je hoofd spoken en dat is de makers van de podcast goed gelukt.
*De afbeelding die wordt weergegeven in de header is niet de brand in landhuis Zionsburg in Vught.
Waarom een afgeronde reeks zelden een vervolg krijgt
Een serie die af is en goed is ontvangen, lijkt de logische kandidaat voor een tweede seizoen. In de praktijk gebeurt dat zelden, en de reden is prozaïsch: het verhaal was het product. Een vervolg betekent een nieuw verhaal van dezelfde kwaliteit vinden, en dat kost maanden research zonder garantie.
Wat makers wel doen is een nieuwe zaak binnen dezelfde vorm. Dat levert een reeks op die de naam deelt en verder los staat, en het is de moeite waard dat te weten voordat je begint: je hoeft het eerste seizoen niet gehoord te hebben.
Bij reconstructies komt daar iets bij. Een vervolg kan alleen als er nieuwe feiten zijn, en die komen uit een rechtszaak, een archief dat opengaat of iemand die na jaren wil praten. Dat laat zich niet plannen, en daarom kondigen zorgvuldige makers een tweede seizoen pas aan als het er ligt.
Hoe je merkt of er nog iets aankomt
De betrouwbaarste aanwijzing is niet een aankondiging maar de feed zelf. Verschijnt er af en toe een losse aflevering — een update, een nagesprek, een reactie op nieuws in de zaak — dan is de reeks technisch nog open en zijn de makers er nog mee bezig.
Blijft het maandenlang stil, dan is de kans klein, ook als er nooit een slotaflevering kwam. Dat is in dit genre de gebruikelijke manier waarop een reeks eindigt: niet met een afscheid maar met stilte.
Voor de luisteraar maakt dat weinig uit voor de waarde van wat er ligt. Een afgeronde reconstructie is een compleet product, en het antwoord op de vraag of er meer komt verandert niets aan de afleveringen die er al zijn.
Veelgestelde vragen
Komt er een vervolg op de serie?
Een vervolg komt er bij dit soort onderzoeksreeksen alleen als er nieuw materiaal is. Zolang er in de zaak niets beweegt, valt er weinig te vertellen dat de eerste reeks niet al zei.
Waar hoor ik het als er wel een vervolg komt?
In de feed van de serie zelf. Een verlenging wordt daar vrijwel altijd het eerst aangekondigd.
Zijn er vergelijkbare Nederlandse reeksen?
Ja, meerdere. Ze staan bij elkaar in de categorie <a href="/categorie/waargebeurde-misdaad/">waargebeurde misdaad</a>.
Waar kan ik deze podcasts beluisteren?
Vrijwel allemaal via de gebruikelijke podcastapps. Een enkele serie staat achter een abonnement van de uitgever; dat vermelden we op de pagina van de serie zelf.