Kletsheads

Gemiddeld gebaseerd op 0 reviews
0 van de 5 gebaseerd op 0 reviews

Beluister hier alle podcast afleveringen van Kletsheads

Totaal 36 afleveringen

De podcast over meertalige kinderen

Riffijns, meertaligheid in de bibliotheek en in lockdown [Seizoen 3, Aflevering 10] 43:05
vr 17 jun 2022

Riffijns, meertaligheid in de bibliotheek en in lockdown [Seizoen 3, Aflevering 10]

In 2021 hebben we een hele aflevering van Kletsheads gemaakt over meertalige gezinnen in lockdown. Toen heb ik verteld over een onderzoek dat we aan de Radboud Universiteit deden over de impact van de pandemie op meertalige gezinnen in Nederland. De resultaten van dat project hebben wij eerder dit jaar in een uitgebreid verslag bekendgemaakt en in Vers van de Pers vertel ik je hier meer over (beter laat dan nooit, want ik had aan het begin van dit seizoen beloofd om dit te doen!). Het verslag is beschikbaar in het Nederlands en het Engels op de website van het lockdown project. Daar vind je ook een infographic met de belangrijkste resultaten samengevat in beeld. Vriend van de show worden In Let's Klets spreek ik met Toos van den Beuken, leesmediacoach van de Bibliotheek Helmond-Peel. Toos werkt al meer dan 40 jaar als bibliothecaris en zet zich de laatste jaren in voor meertalige gezinnen bij haar in de regio. In de podcast vertelt ze over verschillende initiatieven, zoals een evenement "Poolse peuterpret". Op deze website vind je een overzicht. Toos is onlangs uitgeroepen tot NBD Biblion Jeugdspecialist van het Jaar.  Sharon in gesprek met Toos Na het gesprek met Toos vertelde ik je over twee andere initiatieven binnen bibliotheken om meertalige gezinnen te verwelkomen en de leesplezier en leesvaardigheid in andere talen - dus niet alleen het Nederlands - te vergroten: het Huis van alle talen in de Openbare Bibliotheek Amsterdam, en de Eindhoven International Children's book collection, een initiatief van het Heritage Language Education Network. We hebben al eerder over deze netwerk gehoord toen ik in aflevering 8 van seizoen 2 (over tussentaalinvloed) met managing director Gisi Cannizzaro sprak over het moedertaalonderwijs.  Onze Taalgids, Sterre Leufkens, is er ook weer. Dit keer vertelt ze je meer over het Riffijns, ook bekend als het Berber of het Tamazigt. Hoe het precies zit met de naam van deze Marrokaanse taal hoor je in de aflevering. De basiswoordenschat werd ingesproken door Dr. Khalid Mourigh. Khalid is taalwetenschapper en auteur van het boek De gast uit het Rifgebergte. De woorden die jullie horen zijn: Basiswoordenschat Hallo – Azul!Ja – wahNee – lla Dank je wel – A tqad ac attas!1 - ijjen2 - tnayen3 - trataDoei – lah iεawn Wil je meer over het Riffijns leren? Kijk naar deze website waar je ook een voorbeeld van de schrift te zien krijgt.  Sterre Leufkens is taalwetenschapper aan de Universiteit Utrecht. In haar onderzoek vergelijkt ze de talen van de wereld, onder andere op hun complexiteit. Ze schrijft en praat graag over taal en taalkunde voor divers publiek; zo verscheen in 2016 haar boek Taal in de reeks Elementaire Deeltjes.

Meertalig opgroeien met Fries [Seizoen 3, Aflevering 9] 34:16
vr 3 jun 2022

Meertalig opgroeien met Fries [Seizoen 3, Aflevering 9]

Let op: door allerlei internetproblemen tijdens de opname is de geluidskwaliteit van deze aflevering niet zo goed als het hoort te zijn. Onze excuses voor het ongemak! Hoe verloopt de taalontwikkeling van meertalige kinderen als hun twee talen op elkaar lijken? Daar hebben we het over in deze aflevering. En in het bijzonder hebben we het over meertalig opgroeien met Fries en Nederlands, samen met Evelyn Bosma. Het Fries is sinds 1956 een officiële taal van Nederland. Dit betekent dat inwoners van de provincie Friesland recht hebben op het vak Fries in het onderwijs (lees hier daar meer over). Volgens recent onderzoek van de provincie Fryslân kunnen bijna alle inwoners de Friese taal vrij aardig tot heel goed verstaan en ongeveer twee derde kan de taal in dezelfde mate spreken. Als het gaat om het Fries kunnen lezen en schrijven dan zijn de cijfers echter een stuk lager.  Alle kinderen die met Fries opgroeien leren natuurlijk ook Nederlands. Er wonen dus heel veel meertalige kinderen in de provincie. Wat de situatie in Fryslân zo interessant maakt - en zeker ook relevant voor gezinnen waar er andere talencombinaties worden gebruikt - is dat de twee talen, het Fries en het Nederlands, veel op elkaar lijken. Wat voor effect heeft dat op de taalontwikkeling van meertalige kinderen? Is het tegelijkertijd leren van twee talen die op elkaar lijken anders dan als je twee talen hebt die niet op elkaar lijken (of in ieder geval een stuk minder)?  Doordat bijna iedereen in Fryslân het Fries begrijpt is het vaak mogelijk om het Fries en het Nederlands te mixen, oftewel beide talen in één en hetzelfde gesprek of één en dezelfde zin te gebruiken. We leren dat volwassenen vooral Nederlandse woorden gebruiken in het Fries maar ze mixen heel weinig de andere kant op. Kinderen mixen ook en in hoeverre ze dit doen in welke richting wordt bepaalt door hoe goed ze de twee talen spreken.  Dr. Evelyn Bosma is post-doctoraal onderzoeker aan de Fryske Akademy in Leeuwarden waar zij onderzoek doet naar de taalontwikkeling van meertalige kinderen die met Fries en Nederlands opgroeien. Ze kijkt onder andere naar het mixen van talen (oftewel code-switching) en de cognitieve effecten van meertaligheid. In 2021 kreeg ze de Keetje Hodshon Prijs voor haar proefschrift en in 2020 won ze samen met Naomi Nota het Klokhuis Wetenschapsprijs. Daarvoor is deze aflevering van het kinder tv programma over tweetaligheid gemaakt. Daarin leer je ook meer over de onderwerpen die we in deze aflevering hebben besproken.  In deze aflevering deel ik ook een nieuw KletsInkoppertje, een concrete tip die je meteen en makkelijk in kunt zetten om een succes te maken van de meertaligheid in jouw gezin, klas of praktijk. Het KletsInkoppertje dit keer luidt: praat met je kind over hun meertaligheid! In de aflevering noem ik het boek van Eowyn Crisfield, Bilingual Families: A Practical Language Planning Guide, en de animatiefilmpjes Meertaligheid in Beeld. Dit zijn drie korte filmpjes over meertaligheid en wat het betekent om meertalig op te groeien. Ze zijn beschikbaar in het Nederlands, Engels, Pools, Turks en Arabisch.  

Omgaan met nieuwkomers, en Oekraïens [Seizoen 3, Aflevering 8] 52:10
vr 20 mei 2022

Omgaan met nieuwkomers, en Oekraïens [Seizoen 3, Aflevering 8]

In deze speciale aflevering van Kletsheads hebben we het over het nieuwkomersnonderwijs. Dat is  onderwijs voor kinderen voor wie Nederland een nieuw land is en het Nederlands een tweede of soms derde taal is. Dit kan zijn omdat ze uit een ander land zijn gevlucht, bijvoorbeeld uit Syrïe, Eritrea of Oekraïne, of omdat hun ouders naar Nederland zijn gekomen voor hun werk, bijvoorbeeld vanuit India, Bulgarije of Polen. In een extra lange editie van Let's Klets vertelt Marieke Postma wat er allemaal bij komt kijken als je een nieuwkomer in je klas krijgt, hoe om te gaan met ouders, en wat je allemaal wel of niet mag verwachten van een kind dat geen Nederlands kan en de taal moet gaan leren.  Deze aflevering is vooral bedoeld voor leerkrachten die geen of weinig ervaring hebben met nieuwkomers. Maar hij is natuurlijk ook interessant voor anderen die meer willen leren over het nieuwkomersonderwijs. Dus bijvoorbeeld voor ouders met kinderen die vluchtelingen of asielzoekers in de klas hebben, of voor mensen die zelf een Oekraïens gezin opvangt.  Tijdens de podcast noemen we een aantal bronnen van informatie en materialen over het nieuwkomersonderwijs in het algemeen en over het onderwijs aan kinderen uit Oekraïne in het bijzonder. Begin eerst bij de website van LOWAN. Hiervind je ook een steeds groeiende lijst met bronnen zoals audioboeken en veel meer. Marieke noemde ook deze website over feesten vanuit alle delen van de wereld. Op de website van het EDINA project vind je een toolset die je als coördinator, directeur of schoolbegeleider kunt inzetten om met je team na te denken over hoe jullie het nieuwkomersonderwijs op school het beste kunnen regelen. Denk aan onderwerpen zoals omgaan met ouders en kinderen vanuit andere culturen en differentatie in de klas. Wil je liever luisteren dan een website bekijken, dan probeer de Taal & Teach podcast.  Marieke Postma is voorzitter van LOWAN-PO, de landelijke organisatie voor de ondersteuning van het onderwijs aan nieuwkomers, en dan in het bijzonder in het primair onderwijs. Marieke was directeur van de Internationale Taalklas in Haarlem, maar sinds het schooljaar 2021-22 is ze werkzaam als directeur van de nieuwkomersschool Amiko in Sneek.  Onze Taalgids, Sterre Leufkens, is er weer. Dit keer gaat het over het Oekraïens, een taal die steeds meer wordt gesproken in Nederland door het steeds groeiende aantal vluchtelingen. Dit zijn de basiswoorden die jullie hebben gehoord: Hallo – Привіт!Ja – ТакNee – новийDank je wel – Дякую1 - один2 - два3 - триDoei – до побачення Sterre Leufkens is taalwetenschapper aan de Universiteit Utrecht. In haar onderzoek vergelijkt ze de talen van de wereld, onder andere op hun complexiteit. Ze schrijft en praat graag over taal en taalkunde voor divers publiek; zo verscheen in 2016 haar boek Taal in de reeks Elementaire Deeltjes.

Tigrinya, meertaligheid op de middelbare, en moedertaalonderwijs [Seizoen 3, Aflevering 7] 39:56
vr 6 mei 2022

Tigrinya, meertaligheid op de middelbare, en moedertaalonderwijs [Seizoen 3, Aflevering 7]

Transcript Als je net zoals ik het Nederlands als tweede taal hebt geleerd dan weet je dat het heel moeilijk is om de- en het-woorden te leren. Dit komt deels omdat het Nederlands nauwelijks aanwijzingen bevat die je kunnen helpen om -- zonder instructie -- dit deel van de taal te ontdekken. Hoe weet je dat een "het-woord" zoals "huis" een "het-woord" is? Omdat je het samen met "het" of "dat" hoort. Anders dan bijvoorbeeld het Spaans of het Italiaans zijn er geen aanwijzingen op het woord zelf die duidelijk aangeven om welk "grammaticaal geslacht" het gaat, om het taalwetenschappelijke jargon voor de- en het-woorden te gebruiken. In Vers van de Pers vertel ik je over een recent onderzoek naar het leren van grammaticaal geslacht in het Russisch. De kinderen die meededen aan het onderzoek hadden Russisch als thuistaal en ze groeiden op in verschillende landen. Het Russisch is een interessante taal in dit opzicht omdat het grammaticaal geslacht voor sommige woorden heel duidelijk is en voor andere woorden helemaal niet. Hoe leren meertalige kinderen grammaticaal geslacht voor de verschillende woorden? Maakt het uit of hun andere taal ook de- en het-woorden heeft (zoals het Noors) of niet (zoals het Engels)? Dit bleek niet het geval te zijn. Wat wel hielp was het volgen van moedertaalonderwijs en het opgroeien in een huishouden met twee Russisch-sprekende ouders. Wil je meer leren over moedertaalonderwijs luister naar aflevering 8 van seizoen 2 van Kletsheads. Daar spreek ik met Gisi Cannizzaro van het Heritage Language Education Network in Eindhoven.  Het onderzoek waar ik jullie over vertel is: Rodina Y., Kupisch T., Meir N., Mitrofanova N., Urek O. & Westergaard M. (2020) Internal and External Factors in Heritage Language Acquisition: Evidence From Heritage Russian in Israel, Germany, Norway, Latvia and the United Kingdom. Frontiers in Education https://doi.org/10.3389/feduc.2020.00020 Onze Taalgids, Sterre Leufkens, is er weer. Dit keer gaat het over het Tigrinya. Sterre vertelt je dat Tigrinya in het zogenaamde Ge’ez-schrift wordt geschreven. Zo ziet dit eruit: De woordjes die je hoorde werden ingesproken door Luwan. Dit zijn ze: Hallo - selamJa - eweNee - nenoDank je wel – yekenyeley1 - hade2 - kelete3 - selesteDoei - bruk mealti Sterre Leufkens is taalwetenschapper aan de Universiteit Utrecht. In haar onderzoek vergelijkt ze de talen van de wereld, onder andere op hun complexiteit. Ze schrijft en praat graag over taal en taalkunde voor divers publiek; zo verscheen in 2016 haar boek Taal in de reeks Elementaire Deeltjes. In Let's Klets spreek ik met Kurano Bigiman, docent klassieke talen aan het Vossius Gymnasium en aan het Ir. Lely Lyceum, het eerste gymnasium in Amsterdam Zuidoost. Kurano was drijvende kracht achter het initiatief om een gymmasium op te richten in dit deel van de stad en is daarvoor in 2020 tot Amsterdammer van het Jaar gekozen. Zijn leerlingen zijn veelal meertalig. In de podcast vertelt hij over hoe hij omgaat met hun meertaligheid tijdens zijn lessen Latijns en Grieks. 

Welbevinden in meertalige gezinnen [Seizoen 3, Aflevering 6] 40:30
vr 22 apr 2022

Welbevinden in meertalige gezinnen [Seizoen 3, Aflevering 6]

Kinderen die met twee of meer talen opgroeien , gebruiken niet altijd al hun talen even veel. Soms spreken ze één van hun talen zelfs helemaal niet. In dergelijke gevallen is het meestal de thuistaal of minderheidstaal die het onderspit delft ten koste van de schooltaal. Kinderen kunnen heel goed in staat zijn de thuistaal te spreken, maar geven de voorkeur aan de taal of talen die op school worden gesproken. Soms is hun kennis van de thuistaal niet zo goed. Dit is vaak een grote bron van frustratie voor ouders, die zich teleurgesteld en in sommige gevallen afgewezen kunnen voelen door het onvermogen of de onwil van hun kind om hun moedertaal te gebruiken. Het dit kan ook de communicatie tussen ouder en kind moeilijk maken. Ouders gaan misschien de taal van de school spreken om met hun kind uberhaupt te kunnen communiceren, ook al beheersen zij die taal misschien niet zo goed.  Dit alles kan een negatieve invloed hebben op de relatie tussen ouder en kind, en op het welbevindenvan het gezin in het algemeen. Dit is het onderwerp van deze aflevering van Kletsheads: hoe zit het met het welbevinden in meertalige gezinnen? Onderzoeker Annick De Houwer geeft antwoord. We hebben het over de rol van taalgebruik en taalvaardigheid (die twee zijn moeilijk uit elkaar te houden), over het belang van de bevordering van de cultuur van de erfgoedtaal, en we delen tips voor ouders en leerkrachten over wat u kunt doen om ervoor te zorgen dat de tweetalige kinderen in uw omgeving gelukkig zijn, zich betrokken voelen en over het algemeen positief in het leven staan! Ik deel ook nog een KletsInkoppertje, een concrete tip die je meteen en makkelijk in kunt zetten om een succes te maken van de meertaligheid in jouw gezin, klas of praktijk. Het KletsInkoppertje dit keer komt van het PEACH project: speel een spel met je kind! Op de website van het PEACH project vind je tientallen andere ideëen. De website is momenteel beschikbaar in het Engels, Duits, Frans, Italiaans, Spaans, en Roemeens maar het is volgens mij de bedoeling is dat de materialen beschikbaar gesteld worden in de 24 talen van de EU.  Annick De Houwer was tot voor kort hoogleraar Taalontwikkeling en Meertaligheid aan de Universiteit van Erfurt in Duitsland. In 2019 heeft ze het Netwerk Harmonische Tweetaligheid opgericht. HaBilNet heeft tot doel wetenschappelijk onderzoek naar harmonieuze tweetaligheid te ondersteunen en te stimuleren en ervoor te zorgen dat de resultaten van dat onderzoek op grote schaal worden verspreid, zowel binnen als buiten de academische wereld. Annick is één van de eerste onderzoekers die de taalontwikkeling van meertalige kinderen systematisch heeft onderzocht. Zij heeft hier veel over gepubliceerd, inclusief het boek An Introduction to Bilingual Development.  Lees meer over Annick en haar indrukwekkende loopbaan hier. 

Learning to read in two languages [Season 2, Episode 5] 46:05
vr 15 apr 2022

Learning to read in two languages [Season 2, Episode 5]

Learning to read is an important step in your child's development. When children start to learn to read depends on the country they live in. In some parts of the world, like the UK, children are taught to read pretty much as soon as they enter school, whereas in other countries, like here in NL, children spend a year or two first learning to recognise letters before they're actually sat down and taught how to read and write. Learning to read comes more easily to some children than others. And as a parent, it's important to help your child by reading to them, helping them sound out words, and of course encouraging them to read themselves. In this episode we discuss what you can do as a parent to help your bilingual child learn to read in both languages together with Elise de Bree. We start by discussing the process of learning to read, the steps involved and where children might experience difficulties. We learn that bilingual children learn to read in exactly the same way as monolingual children and all parents can support their children's reading development by helping them practice, having them sound out words and reading to them yourself. This will help children to learn new words, a crucial part of learning to read, because even if you can figure out what each letter on the page sounds like, if you don't then recognise the word you're reading, you won't be any the wiser.  We also discuss the question of how to approach reading in the home or heritage language (or languages). How do you make sure that your child can read in their heritage language as well as their school language? Is it always better to start with the school langauge and then move on to the other language? Or is it ok to do it the other way round ? Or even at the same time? What happens when the two languages use different scripts? Listen to the podcast to find out the answers to all of these questions.  In this episode I also share my third Kletsheads Quick and Easy with you, a concrete tip that you can put to use straightaway to make a success of the bilingualism in your family, class or clinic. This episode's tip is to map your child's input. The book I mentioned in the episode, where this tip comes from, is Eowyn Crisfield's recent book, Bilingual Families: A Practical Language Planning Guide. There you'll find more about the idea of mapping your child's language input. For a similar (and simpler) approach, take a look at the materials developed by the Planting Languages project and in particular at page 13 (step 5) in their booklet for parents (here in English but also available in Polish, French, Dutch and Greek). As I said in the podcast, I also tried to map my daughter's input. Here's the result: In the podcast, I mentioned the tool we've developed as part of the Q-BEx project which is designed to measure bilingual children's language experience. This tool is essentially a questionnaire which parents can complete online (or together with a teacher or speech language therapist) and which essentially maps a child's input and use across their two or three languages. Find out more on the Q-BEx website. Elise De Bree is professor of Developmental Language Disorders in Inclusive Education at the Faculty of Social Sciences aan de Utrecht University, the Netherlands. This is endowed professorship from the  Koninklijke Auris. Her research focuses on reading and spelling, including dyslexia, and the language development of children with development language disorder (DLD). Find out more about Elise's research here. She contributes to several national organisations (Stichting Dyslexie Nederland and Nederlands Kwaliteitsinstituut Dyslexie) which provide research-based information and advice to parents, teachers and clinicians. 

Attitudes, Arabisch en nieuwkomer in Nederland [Seizoen 3, Aflevering 5] 38:14
vr 8 apr 2022

Attitudes, Arabisch en nieuwkomer in Nederland [Seizoen 3, Aflevering 5]

Hoe denken kinderen over verschillende talen? Daar hebben we het in deze aflevering over in Vers van de Pers. Daar vertel ik je over een recent onderzoek over meertalige kinderen. Dit keer gaat het om een onderzoek dat is uitgevoerd in Friesland, een meertalige regio waar naast het Nederlands ook het Fries en het Engels in het onderwijs wordt gebruikt. Het is ook een regio met steeds meer meertalige gezinnen die thuis andere talen spreken. Het onderzoek waar ik jullie over vertel is dit: S. V. Dekker, J. Duarte & H. Loerts (2021) ‘Who really speaks like that?’ – Children’s implicit and explicit attitudes towards multilingual speakers of Dutch, International Journal of Multilingualism, 18:4, 551-569, doi: 10.1080/14790718.2021.1908297 Hieruit bleek dat basisschoolleerlingen tussen de 7 en 12 jaar anders naar Nederlands, Fries en Engels keken dan naar het Marokkaans Arabisch, één van de meest gesproken talen onder migranten in Nederland, of naar andere talen die ze niet kenden Over het Marokkaans Arabisch en talen die ze niet kenden waren ze namelijk negatiever. Behalve als ze zelf uit een meertalig gezin kwamen en drie talen gebruikten. Een trieste maar belangrijke constatering die hopelijk voor meer onderzoek op dit gebied gaat zorgen.  Vriend van de show worden In Let's Klets vertelde Zahraa Attar over haar ervaringen als nieuwkomer en moeder van twee meertalige kinderen. Zahraa is zeven jaar geleden naar Nederland gevlucht uit Syrië. Toen spak zij Engels met haar kinderen - zij heeft Engels gestudeerd en wou dat ze tweetalig werden - maar nadat ze in Nederland is aangekomen heeft ze besloten om over te schakelen naar haar moedertaal, Arabisch. In ons gesprek vertelt ze je meer hierover en ook over hoe je als nieuwkomer niet alleen de taal moet leren maar ook hoe je je als ouder moet gedragen op een school in Nederland. Een openhartig en inspirerend gesprek waar we allemaal van kunnen leren, zeker nu dat er op dit moment veel vluchtelingen naar Nederland komen vanuit Oekraïne. Zahraa werkt momenteel bij de Hogeschool Utrecht en de Universiteit Utrecht bij twee projecten over meertaligheid in het onderwijs. Hier lees je meer over haar verhaal.  We hoorden ook van onze Taalgids, Sterre Leufkens. Sterre Leufkens is taalwetenschapper aan de Universiteit Utrecht. In haar onderzoek vergelijkt ze de talen van de wereld, onder andere op hun complexiteit. Ze schrijft en praat graag over taal en taalkunde voor divers publiek; zo verscheen in 2016 haar boek Taal in de reeks Elementaire Deeltjes.  Foto: Carlo ter Ellen Sterre vertelt ons dit keer over het Syrisch Arabisch. De woordjes die je hoorde zijn ingesproken door Zahraa, en waren: merhaba (hallo)eej (ja), la (nee)shukran (dank je wel)waɦid, tneen, tlati (1, 2, 3)salem/bye (doei!) Deze woorden zien er natuurlijk heel anders uit in het Arabische schrift maar we schrijven ze hier voor je op zoals ze ongeveer uitgesproken worden. Kijk hier voor meer woorden en uitdrukkingen in het Syrisch Arabisch.

Meertalige kinderen en dyslexie [Seizoen 3, Aflevering 4] 35:58
vr 25 mrt 2022

Meertalige kinderen en dyslexie [Seizoen 3, Aflevering 4]

Het leren lezen gaat niet alle kinderen even makkelijk af. Sommige kinderen hebben echte lees- of spellingproblemen. Ze hebben moeite met het herkennen en leren van letters, ze verwisselen klanken of letters, of lezen heel langzaam. Met goed begeleiding gaat dit vaak over, maar bij sommige kinderen toch niet. Bij hardnekkige problemen met het lezen en spellen is er mogelijk sprake van dyslexie. Maar wat is dyslexie precies? En als een meertalig kind dyslexie heeft, gaat het lukken om in beide talen te leren lezen? Werkt dyslexie hetzelfde in alle talen, dus bijvoorbeeld ook in talen met een andere schrift? Wat kun je doen als ouder, leerkracht of logopedist om meertalige kinderen met dyslexie te ondersteunen? In deze aflevering van Kletsheads beantwoorden we deze vragen beantwoorden met hulp van onderzoeker Elise De Bree.  Elise De Bree is hoogleraar Taalontwikkelingsstoornissen in het passend onderwijs aan de Faculteit Sociale Wetenschappen aan de Universiteit Utrecht. Dit is een leerstoel van Koninklijke Auris. Haar onderzoek richt zich op de taalontwikkeling van kinderen met een taalontwikkelingsstoornis (TOS) en kinderen met (een risico op) dyslexie. Zij is secretaris van de Stichting Dyslexie Nederland en lid van de wetenschappelijke adviesraad van het Nederlands Kwaliteitsinstituut Dyslexie. Zowel de Stichting Dyslexie Nederland als het Nederlands Kwaliteitsinstituut Dyslexie hebben websites met veel informatie over dyslexie die wetenschappelijk onderbouwd is. Ook de website Dyslexie Centraal zit vol met nuttige informatie. Daar staat tevens de handreiking voor het vaststellen van dyslexie bij meertalige kinderen waar Elise het tijdens ons gesprek over had. Dat vind je hier. Vriend van de show worden Naast het gesprek met Elise deel ik ook het tweede Klets-Inkoppertje met jullie, een concrete tip die je meteen en makkelijk in kunt zetten om een succes te maken van de meertaligheid in jouw gezin, klas of praktijk. Dit keer: zoek één nieuwe bron van taalaanbod in de taal waar jouw kind dit het meest nodig heeft. Laat ons weten via de socials welke nieuwe bron jij hebt gevonden!

Planting, mixing en Pools 40:32
vr 11 mrt 2022

Planting, mixing en Pools

Soms gebruiken meertalige kinderen hun twee talen door elkaar. Ze praten soms Nederlands met mama terwijl mama dat niet eens begrijpt, of ze gebruiken woorden uit het Italiaans op school terwijl de juf die taal niet kent. Waarom doen kinderen dit? In Vers van de Pers vertel ik je over een recent onderzoek over dit onderwerp. De onderzoekers hebben gekeken naar twee mogelijke verklaringen voor het mixen door meertalige kinderen. De eerste verklaring is hun taalvaardigheid in de twee talen. Dit bleek een rol te spelen bij het mixen: hoe beter hun taalvaardigheid, hoe minder de kinderen hun twee talen door elkaar gebruikten. De tweede verklaring is hun algemene cognitieve vaardigheden, in het bijzonder de zogenaamde cognitieve controle (oftewel executieve functies). Dit heb je nodig om o.a. doelgericht te handelen, om onnodige informatie te negeren, en om te kunnen plannen om een doel te bereiken. Uit dit onderzoek bleek dat kinderen met betere cognitieve controle beter in staat waren om de juiste taal te gebruiken met de juiste persoon, maar alleen in bepaalde omstandigheden.  Het onderzoek is uitgevoerd door Megan Gross van de Bilingual Language Development lab aan de University of Massachusetts Amherst in de VS, samen met Margarita Kaushanskaya van de University of Wisconsin-Madison ook in de VS. Dit zijn de details: Gross, M.C. & Kaushanskaya, M. (2020). Cognitive and linguistic predictors of language control in bilingual children. Frontiers in Psychology, 11, 968. doi: 10.3389/fpsyg.2020.00968  Het stuk is open access, wat betekent dat hij gratis beschikbaar is en dus door iedereen gelezen kan worden.  In Let's Klets sprak ik met Marga van Mil, preventieve logopedist bij OnderwijsAdvies (onlangs gefuseerd met Marant onder de nieuwe naam 1801 Jeugd & Onderwijsadvies). Marga werkt bij de afdeling Logopedie waar zij samen met collega Carien Deutman vanuit Nederland een bijdrage heeft geleverd aan het Europese project Planting Languages. Op de website van het project vind je het mooie materiaal dat we in de podcast hebben besproken, en natuurlijk veel, veel meer.  En we hoorden ook van onze Taalgids, Sterre Leufkens.  Sterre Leufkens is taalwetenschapper aan de Universiteit Utrecht. In haar onderzoek vergelijkt ze de talen van de wereld, onder andere op hun complexiteit. Ze schrijft en praat graag over taal en taalkunde voor divers publiek; zo verscheen in 2016 haar boek Taal in de reeks Elementaire Deeltjes. Sterre vertelt ons dit keer over het Pools.Foto: Carlo ter Ellen De Poolse voorbeelden zijn ingesproken door Anna Kijak, directeur van de Poolse School in Eindhoven. Dit waren de woorden die je hoorde: Źrebię (veulen), śruba (schroef), żona (vrouw), szum (ritselen) Cześć! (hoi!), Dzień dobry! (goedendag!) Tak, nie (ja/nee) Dziękuję! (dank je wel) Jeden, dwa, trzy (1, 2, 3) Do widzenia! (Tot ziens!)

Meertalige kinderen en identiteit [Seizoen 3, Aflevering 2] 38:17
vr 25 feb 2022

Meertalige kinderen en identiteit [Seizoen 3, Aflevering 2]

Identiteit. Het is een woord dat je vaak hoort als je het hebt over kinderen die meertalige opgroeien. Maar wat betekent identiteit eigenlijk? In hoeverre kun je meerdere identiteiten hebben die tot verschillende culturen of etnische achtergronden horen? Wat zijn de gevolgen voor kinderen als ze zich meer identificeren op de ene of de andere manier? Welke rol hebben de ouders, vrienden, school en de bredere samenleving hierin?  Dit zijn allemaal vragen die we in deze aflevering van Kletsheads gaan beantwoorden, samen met onze tweede gast uit België, Graziela DeKeyser. Graziela licht de veel verschillende kanten van dit complexe begrip toe. Een belangrijke onderscheid is dat tussen het categoriseren en het identificeren. Met categoriseren gaat het herkennen van verschillende groepen mensen (bijvoorbeeld, meisjes en jongens, Britten en Nederlanders) en vasttellen wie erbij hoort. Kinderen kunnen dit van jongs af aan. Met identificeren gaat het om hoe je je voelt. Heb je dus het gevoel dat je bij een bepaalde groep hoort. Dit is vaak wat we bedoelen als we het hebben over identiteit en meertalige kinderen. Dit ontwikkelt zich later en het is pas aan het eind van de basisschool dat kinderen hun eigen identiteit gaan vormen.  Verder hebben we het over de relatie tussen identiteit en taalgebruik en taalvaardigheid, en ook over de andere manieren waarop kinderen hun identiteit kunnen uiten. We bespreken ook de belangrijke rol die ouders en leerkrachten kunnen hebben bij het vormen van een gezonde en positieve multi-culturele of multi-etnische identiteit.  In deze aflevering horen we ook het eerste Klets-Inkoppertje, een concrete tip die je meteen en makkelijk in kunt zetten om een succes te maken van de meertaligheid in jouw gezin, klas of praktijk. We begonnen met een hele simpele: geef een meertalig kind in jouw omgeving een complimentje dat maken heeft met hun meertaligheid. Probeer het even en laat ons weten (via het contactformuliertje op de website of via social media) wat voor effect dat heeft gehad! Sharon in gesprek met Graziela DeKeyser Graziela DeKeyser is onderzoeker aan de Educatie en Samenleving onderzoekseenheid aan de KU Leuven. Haar onderzoek rich zich op de implicaties van meertaligheid voor kinderen en gezinnen als het gaat bijvoorbeeld om hun welzijn, de ontwikkeling van hun emoties en uiteraard hun identiteit.